Marketler, kasiyerler ve Covid – 19

Marketler, kasiyerler ve  Covid – 19

Mağazalarda alışveriş yapan müşteriler için (eğer self servis kasa yoksa) son nokta olan kasiyerlerin önemi herkesçe malumdur. Ayrıca çoğu self servis kasa uygulamasında, genelde yardımcı bir personel bulunmakta ve/veya bölüme yönlendirme yapmaktadır.

Doğallıkla bu branş çalışanlarına birçok konuda eğitim vermiş bir kişi olarak önemli bazı konulara dikkat çekmek istiyorum. Kasa hizmetlerinde önemli maddelerden bazıları şunlardır:

  • Kasiyerler kişisel hijyene önem verirler ve vermelidirler.
  • Gülümseme ve göz temasına önem verilir ve verilmelidir.
  • Müşterinin aldığı ürünlere dikkatli ve nazik davranılır ve davranılmalıdır.
  • Para üstü ve diğer belgeler müşteriye elden taktim edilir ve edilmelidir.

Bu maddeler ve daha yazmadıklarım kasa hizmetlerinde önemli etkenler içerisinde yer alırlar.

15 Mart 2020 Pazar günkü Hürriyet gazetesinde Fatih ÇEKİRGE’ nin ‘Bir kasiyerden dev marketlere’ başlıklı yazısını paylaşmak istiyorum.

‘ Kredi kartımı uzatınca, kasadaki genç kız şöyle bir baktı. ‘‘ Gazeteci Fatih Çekirge değil mi? ’’ diye sordu. ‘‘ Evet ’’ der demez, birazda eğilerek konuşmaya başladı:  ‘‘ Peki biz ne yapalım Fatih Bey… Maske taksak çare değil. Her gün yüzlerce insanla burun burunayız. Öksüren var. Hapşıran var. Bir şey desek olmaz… Tabii bir de para var. Elden ele gezen para. Her türlü mikrobu taşıyor. Virüsü de elbette. Ne yapacağımızı şaşırdık…’’

O konuşurken, diğer kasalara baktım. Genç kız haklı… Peki ne yapmalı. Düşünün ki Migros’tan Carrefour’a, BİM’den Şok’a… Ne yapsınlar… Her gün binlerce müşteri o kasalardan geçiyor.

Gündelik hayatımızın vazgeçilmezleri olan bu dev marketlerin kapılarına kilit vuracak halleri yok.      Ve biliyorum ki çok tecrübeli yöneticiler var. Her birinin sahibi Türkiye’nin önde gelen aileleridir. Elbette ki çalışanlarını ve müşterilerini düşünürler… Mutlaka bir önlem almalılar. Aklıma gelen kasiyerlere eldiven ve maske. Dezenfektan… Ve kasalarla müşteri arasına en az 1 metrelik engel ya da çizgi… Benim aklıma gelen bunlar. Elbette onlar daha iyisini düşünürler… O dev marketlerden bir çözüm, bir cevap bekliyorum. Dünya zor günlerde. ’

Öncelikle bu sürecin tüm dünya için en kısa zamanda çözülmesini umarak devam etmek istiyorum.

Elbette AVM’lerden yerel, ulusal market zincirlerine ve diğer perakende noktalarına önemli görevler düşüyor. Gerek bu noktalarda verilen hizmetin aksamaması gerekse de işletmede bulunan çalışan ve müşteriler için gereken önlemlerin alınması ve alınacak olması önem arz etmektedir!

Bu sürecin içerisindeki en önemli faktörün sağlık olduğu bilincinden hareketle çözüm üretilmesi ve üretilecek olması önem taşıyacaktır!

Bu kapsamda AVM’lerin kapanmasından önce birçok mağaza kapatma kararı aldı. Belli çapta ve sayıda mağaza bu kararı alınca zaten AVM’ler de bir anlamda kapanmış oldu. Her şeyin başı sağlık sözünü unutmayalım elbette. Umarım bu karar işten çıkarmalar ile sonuçlanmaz. Açıklanan paketin koruma altına aldığı sektörler içerisinde perakendenin bulunması bir oranda rahatlatıcı olduğu söyleniyor. Alışveriş merkezlerindeki marketler içerisindeki Migros ve Macro Center, 12.00 ile 20.00 saatleri arasında müşterilerine hizmet vereceğini duyurdu.

1.5 metre sosyal mesafe hepimizi korur sloganı ile bunu duyurdu. Kasalarda bu konuda şerit uygulaması başlatıldı. Gerek müşteriler gerekse de kasiyerler açısından riski azaltmak amacıyla temassız kartların limitleri yükseltildi. Yerelden ulusala birçok market dezenfektan el sıvılarını mağaza giriş ve çıkışlarına yerleştirdi.

CarrefourSA 60 yaş üstü için AVM mağazaları hariç 08.00 – 09.00 arasında sadece bu yaş grubuna yönelik bir düzenleme yaptı. Ancak 21 Mart gecesi açıklanan genelge ile 65 yaş üstü kişilere daha kapsamlı bir yasak getirdiği için artık geçersiz kaldı. Daha sonra İçişleri Bakanlığı marketlerin 09.00 ile 21.00 arasında çalışmaları ile ilgili bir genelge yayınladı. Gıda Perakendecileri Derneği (GPD) Başkanı Galip Aykaç, GPD üyesi marketler için çalışma saatlerini 10.00 – 20.00 arasında düzenlenmesi konusunda tavsiye kararı aldı. Burada dikkat çekmek istediğim bir başka nokta da perakende sektörünün bu konuda ki duyarlılığının yerelinden ulusalına tüm müşterilere duyurulmasının önemidir!  

İster 1,5 metre kuralı olsun, ister çizgi, isterse de markete alınan müşteri sayısı, maske kullanımı ve diğer önlemler olsun, süreç umarım her kesim için en az hasarla ve sağlıkla atlatılmasını dilemek ve hepimize de elimizden geleni yapmak düşüyor.  Doğallıkla müşterilerin ihtiyaçlarının zamanında, doğru ve sağlıklı bir şekilde karşılanmasının önemi de yadsınamaz. Perakende sektörünün bu konuda üzerine düşeni yapacağına inanıyorum. Gezdiğim ve görüştüğüm marketlerde raflar dolu ve herkes bu konuda duyarlı. Makarna Üreticileri Sanayicileri Derneği Başkanı Nihat Uysallı’nın şu açıklaması akılda kaldı; ‘Türkiye’yi makarnaya boğarız.’ PAKDER Başkanı Hakkı İsmet Aral’da; bakliyat ürünlerinde hiçbir sıkıntı olmadığını ve öngörmediklerini söyledi.

Sonuçta bu çok yeni bir durum ve ders alınabilecek önceki uygulamalar yok denecek kadar az.           Bu nedenle çok duyarlı olmamız ve olunmasını da sağlamamız gerekiyor.

Elbette tüm market çalışanları alınan yeni önlemlere ve hijyen kurallarına dikkat ediyor ve etmeliler!  Bu kapsamda semt pazarları ve marketlerde seç – al bir süre uygulanmayacak. Doğru kalitede ve kalibrede paketlenmiş ürünler olmasına dikkat edilerek! Bu süreçte müşteri ilişkilerinde istenmese de ‘değişiklik’ olabilecek. Özellikle kasa işlemlerinde para alma, para üstü verme, kredi kartı ve alışveriş fişini iletme süreçleri vb. Bu nedenle temassız karttan başlayarak daha az ‘temas’ gündeme geldi.    İşin içinde para ve kasiyerlerin marketteki son nokta olmasından dolayı bu konuyu biraz ayırmak istedim.  

Market çalışanlarına da önemli görevler düşüyor ve öyle olmaya da devam edecek görünüyor.          Bu vesile ile tüm sektör çalışanlarına kolaylıklar diliyorum. Birçok konuda yaşanan hızlı değişim, mağazalarda ki hijyen önlemleri ve bu konudaki devamlılığın sağlanması, çoğu firmanın optimum stokla çalıştığı bir dönemde aşırı talep nedeniyle aniden stokların yetersiz kalması ile yaşanan boş raf konusu ve sürecin tüm gereklilikleri ile devam ettirilmesinin önemi yadsınamaz. Perakendenin öneminin gündemde olduğu bu günlerde yapılacak her hareket ve atılacak her adım her zamankinden daha çok önem taşır ve dikkat gerektirir!   

Marketler açık ve öyle olmaları da gerekiyor. Herkes için en sağlıklı şekilde elbette. 

İyi ve sağlıkla kalın…